Do prošle godine je prosječno trajanje suđenja za najsloženije krivične predmete pred podgoričkim Višim sudom dostiglo 715 dana ili bezmalo dvije godine, što je ogroman skok u odnosu na samo četiri godine ranije, odnosno 2021. kada je prosječno trajanje ovih suđenja iznosilo 226 dana ili oko sedam mjeseci, saopštili su iz Akcije za socijalnu pravdu.

Foto: Ilustracija/ Unsplash 

Kako ističu, ovaj parametar više nego trostrukog uvećanja trajanja najsloženijih sudskih postupaka u samo nekoliko godina pred Specijalnim odjeljenjem Višeg suda u Podgorici znakovito ukazuje na neefikasnost u prvostepenim presuđenjima najbitnijih krivičnih predmeta, a dolazi u završnici pregovaračkog procesa zemlje u pristupanju Evropskoj Uniji (EU).

“Crnogorske vlasti očekuju zatvaranje pregovaračkih poglavlja do kraja ove godine i najavljuju da bi zemlja mogla postati članica EU već 2028. , dok iz zvaničnog Brisela podržavaju naše aspiracije, ali među najznačajnijim rezultatima očekuju da se isporuče pravosnažne presude za najozbiljnija krivična djela, prvenstveno organizovani kriminal i visoku korupciju”, navodi se u saopšteenju.

Dodaju da je specijalno odjeljenje pred Višim sudom u Podgorici nadležno za predmete organizovanog kriminala, korupcije, pranja novca i drugih krivičnih djela visoke društvene opasnosti.

 
“U 2021. je prosječno trajanje ovih postupaka iznosilo 226 dana ili oko sedam mjeseci, u narednoj godini je prosječno trajanje iznosilo 368 dana, tj oko godinu. Već u 2023. zabilježen je rast prosječnog trajanja ovih postupaka na 482 dana, što je oko 15 mjeseci”, poručuje se u saopštenju.  

Kako dodaju, evidencije za 2024. pokazuju da je u toj godini zabilježen minimalan pad prosječnog trajanja ovih postupaka na 467 dana, odnosno 15 dana manje u odnosu na raniju 2023. godinu, da bi u minuloj godini prosječno trajanje postupaka najsloženijih krivičnih djela bilo značajno uvećano i dostiglo čak 715 dana ili bezmalo dvije godine.

 “Sudske vlasti, koje kroz Sudski savjet praktično same sebe kontrolišu, navode da je zbog obimnog dokaznog materijala, većeg broja okrivljenih i složenih procesnih radnji, trajanje postupka u ovim predmetima po pravilu duže, te da izražen rast trajanja dužine postupaka između 2024. i 2025. predstavlja ozbiljan izazov za efikasnost krivičnog pravosuđa”, piše u saopštenju.

Dodaju da u vezi sa ovim problemom, sudske vlasti na uopšten način cijene da treba „razmotriti dodatne organizacione mjere, jačanje kadrovskih kapaciteta i unapređenje procesnih mehanizama, kako bi se skratilo trajanje postupka uz očuvanje kvaliteta i zakonitosti sudskih odluka“.

 “Pozornost javnosti naročito je usmjerena na predmete pred Specijalnim odjeljenjem Višeg suda u Podgorici, gdje se provode postupci za neka od najtežih oblika kriminala, ali i u kojima se sudi nekima od nekadašnjih istaknutih javnih funkcionera u zemlji. Ovi postupci posebno su u ranijem periodu zaokupljali, ali i dalje zaokupljaju pažnju javnosti, zbog učestalih odlaganja suđenja i (ne)opravdanih korišćenja mehanizama za što duža tranjanja”, zaključuje se u saopštenju.