Mnogi vjeruju da je hljeb od više vrsta žitarica automatski zdraviji od bijelog ili integralnog, ali naziv na pakovanju ne otkriva cijelu priču.

Foto: ilustracija/Pixabay.com 

Nutritivna vrijednost takvog hleba značajno se razlikuje od proizvoda do proizvoda, a ključ je u vrsti žitarica koje sadrži, piše "The Health".

Šta znači "višezrnati"?

Oznaka „višezrnati“ ili „multigrain“ znači samo da je hljeb napravljen od više vrsta žitarica, ali ne govori da li su te žitarice cjelovite ili rafinisane.

„Višezrnati hljeb je mješavina različitih žitarica, što može da znači i da se radi o kombinaciji celovitih i rafinisanih zrna“, objašnjava nutricionistkinja Amanda Sauceda.

Cjelovite žitarice sadrže sva tri dela zrna - klicu, endosperm i mekinje - i bogate su vlaknima, vitaminima B grupe i mineralima. Rafinisanim žitaricama uklonjene su mekinje i klice, a s njima i većina hranljivih materija. Sauceda ističe da se zato preporučuje ishrana bogatija cjelovitim žitaricama koje obezbeđuju više vlakana, vitamina, minerala i antioksidanasa.
 
Kako čitati deklaracije
 
Ključno je pažljivo pročitati deklaraciju. Redosljed sastojaka otkriva njihov udio u proizvodu, od najvećeg prema najmanjem. Ako je prvi na spisku sastojak poput „obogaćenog pšeničnog brašna“, hljeb je verovatno većinom napravljen od rafinisanih žitarica.
 
Zdraviji izbor je hljeb kod kojeg su na prvom mestu navedene celovite žitarice, poput integralnog pšeničnog brašna ili ovsa.

„Više vrsta žitarica ne čini hljeb automatski zdravijim“, kaže Metju Landri, docent na Univerzitetu UC Irvine.
 
On navodi da je ključna razlika u tome da li su žitarice u hljebu cjelovite ili rafinisane. Dobar pokazatelj kvaliteta je i sadržaj vlakana od najmanje tri grama po kriški.
 
Takođe, mnogi hljebovi sadrže dodate šećere, pa je preporuka birati one sa manje od tri grama šećera po kriški.
 
Provjerite i da li na deklaraciji piše da su žitarice korišćene u izradi hljeba cjelovite i potražite one na kojima stoji da je najmanje 50 odsto hljeba napravljeno od cjelovitih žitarica.

Savjeti za zdraviji obrok
 
Hljeb sa većim sadržajem proteina i vlakana doprinosi dužem osjećaju sitosti i usporava otpuštanje šećera u krvotok. Nutritivnu vrijednost obroka možete dodatno poboljšati kombinovanjem hljeba sa zdravim namirnicama.
 
Landri predlaže maslace od orašastih plodova, semenke ili avokado. Sauceda preporučuje proteinske dodatke poput kajgane i sira ili džem od čia sjemenki bogat vlaknima.
 
„Proteini i vlakna pomažu u održavanju ravnoteže šećera u krvi i produžavaju osećaj sitosti“, kaže.
 
Ako pazite na unos ugljenih hidrata, Sauceda savetuje prilagođavanje količine - umjesto klasičnog sendviča uvek možete napraviti otvoreni, sa jednom kriškom hleba umjesto dvije.